“Nëse ne i lëmë ata dhe Rusia i reziston sulmit të tyre dhe mund Ukrainën, çfarë mendoni se do të ndodhë në vendet e Ballkanit? Çfarë mendoni se do të ndodhë nga Polonia në Hungari?”, pyeti Biden dhe paralajmëroi se një situatë e tillë do të “ndryshonte dinamikën”. Si mund të ndikojë ky “ndryshim në dinamikë” dhe fitorja e Rusisë në luftën në Ukrainë në rajonin tonë , një temë që po bëhet gjithnjë e më e rëndësishme ndërsa lufta në Evropën Lindore zvarritet gjithnjë e më gjatë?
Alarmi
Sreçko Gjukiç, i cili ishte në detyrë në ambasadat në Moskë, Sofje dhe Minsk, thotë për “Blic” serb se deklarata e Bidenit meriton një analizë të thellë dhe gjithëpërfshirëse. “Sigurisht që nuk është diçka për t’u gëzuar fakti që Ballkani Perëndimor është në fokusin e vëmendjes ndërkombëtare dhe që diskutohet gjerësisht jo vetëm në Amerikë, por në të gjithë botën, për këtë foli edhe Rusia, NATO, Ukraina, Zelenski, Kjo është dëshmi se Ballkani Perëndimor është në një situatë komplekse gjeografike dhe politike”, thotë Gjukiç. Siç thotë ai, paralajmërimi i Biden tani është ndoshta më i qartë se çdo gjë që është thënë deri më tani. “Biden i dërgoi një mesazh të qartë Ballkanit Perëndimor. Biden tha se në konferencë e dinte se çfarë do të thoshte dhe i dërgoi një mesazh të qartë Ballkanit Perëndimor. Nëse shtrojmë pyetjen se kush është në BE në Ballkanin Perëndimor, do të shohim se nuk është askush. Nëse pyesim veten se kush është në NATO në Ballkanin Perëndimor, është Shqipëria, Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut. Kosova është gjithashtu thelbësore në NATO sepse ajo aleancë garanton sigurinë në atë territor. Në fakt kanë mbetur vetëm Bosnja dhe Hercegovina dhe Serbia”, analizon Gjukiç.
Pasojat e luftës
Ish-diplomati nuk pret që lufta në Ukrainë të përfundojë së shpejti. “Është bindja ime e thellë se ka një propagandë të madhe ruse dhe se fuqia ruse është e mbivlerësuar, ndërsa ndihma ushtarake, ekonomike dhe financiare perëndimore është shumë e nënvlerësuar. Nuk duhet të mbivlerësohet dhe as të nënvlerësohet fuqia e Rusisë. Ju duhet ta shikoni të vërtetën në sy. Nëse Rusia me 140 milionë banorë dhe një GDP prej 1500 miliardë dollarësh është në gjendje të mundë BE-në me 500 milionë banorë dhe një GDP prej 17 mijë miliardë dollarësh, le të fitojë”, thotë Gjukiq.
Biden shprehu qëndrimin e tij ndaj Serbisë
Dhe politologu Zoran Milivojeviç beson se presidenti amerikan nuk deklaron asgjë rastësisht. “Interesat dhe synimet gjeostrategjike amerikane rrotullohen në Ballkan, sepse Ballkani ndodhet në qendër të komunitetit transatlantik dhe është i rrethuar nga aleanca e NATO-s, por është edhe nën ndikimin e Rusisë dhe Kinës. Kjo është arsyeja pse Perëndimi dëshiron që historia ballkanike të përfundojë sa më shpejt, gjatë kësaj administrate dhe para përfundimit të luftës në Ukrainë. Kjo nuk është asgjë e re, kështu është sjellë Perëndimi gjatë gjithë vitit të kaluar”, analizon Milivojeviç. Bashkëbiseduesi i Blic shton se mesa duket gjërat në frontin ukrainas nuk po shkojnë ashtu siç pritej në Perëndim. “Nëse Rusia fiton, do të thotë se Ballkani do të mbetet një enklavë e rrethuar nga NATO, por edhe nën ndikimin e Rusisë dhe Kinës. Këtu, mbi të gjitha, mendoj për Serbinë, e cila ka 50 për qind ndikim në rajon, pra në Bosnjë dhe Hercegovinë, Mal të Zi, Kosovë, madje edhe Maqedoninë e Veriut. Prandaj në thelb mund të thuhet se Biden ka shprehur qëndrimin e tij ndaj Serbisë”, vlerëson Milivojeviq. “Një tregues i qartë se Serbia është nën presion të madh nga Perëndimi”. Siç thotë ai, Amerika dhe Perëndimi mbeten në pozicionin që kishin vitin e kaluar. “Ata duan që çështja e Kosovës të zgjidhet sa më shpejt dhe historia e Ballkanit të mbyllet duke i bashkuar praktikisht i gjithë rajoni në komunitetin transatlantik. Ky është një tregues i qartë se pse Serbia është nën presion të madh nga Perëndimi, veçanërisht pasi përfundimi i luftës në Ukrainë po afrohet dhe Ukraina po vuan pasoja të mëdha financiare dhe ekonomike”, thotë Milivojeviç.
