I nominuari i presidentit amerikan Donald Trump për ambasador të SHBA në Shqipëri, Eric Wendt, foli dje në Komitetin e Jashtëm të Senatit amerikan për marrëdhëniet me Shqipërinë dhe prioritetet që do të ketë nëse konfirmohet në detyrë.
Ai shprehu hapur mbështetjen e palëkundur të SHBA për reformën në drejtësi dhe SPAK, kur theksoi se një nga prioritetet kryesore të Amerikës do të jetë mbështetja e Shqipërisë në luftën kundër korrupsionit, krimit të organizuar ndërkombëtar dhe trafikut të drogës. “Nëse konfirmohem, prioritetet e mia kryesore do të jenë mbrojtja e qytetarëve amerikanë dhe avancimi i interesave amerikane. Nëse konfirmohem, në post do të përdorim katër linja veprimi ndërsa vlerësojmë rrugën tonë përpara për të zhvilluar më tej planin e Ambasadës për vendin. Linja e parë do të eksplorojë mënyra për ta bërë Amerikën më të sigurt. Mbështetja ndaj Shqipërisë në vazhdimin e luftës kundër korrupsionit, si edhe kundër krimit të organizuar ndërkombëtar dhe trafikut të drogës të lidhur me kartelet latino-amerikane të drogës, do të ndihmojë për ta bërë Amerikën dhe Shqipërinë më të sigurta”, tha Wendt. Ndërkohë Wendt u pyet specifikisht mbi rolin dhe punën e SPAK, dhe tha se nëse do të konfirmohet si ambasador, do të çojë para punën e Prokurorisë së Posaçme, duke e quajtur një strukturë të rëndësishme jo politike.
Pyetje: Çfarë roli mendoni se mund të luajë SPAK?
Eric Wendt: SPAK-u është një strukturë e rëndësishme jopolitike. Prokurorët i nënshtrohen një kontrolli të kujdesshëm, përfshirë edhe testin e poligrafit. Ata kanë hetuesit e tyre specialë dhe Byronë Kombëtare të Hetimit. Nëse konfirmohem, do të shtyj përpara dhe do të mbështes punën e tyre të papolitizuar. Ata kanë komunikim të rregullt me SHBA-në. Puna e tyre do të jetë kritike, për sa kohë që mbeten të papolitizuar.
Më poshtë po pasqyrojmë pjesë nga deklaratat e diplomatit Eric Wendt para Senatit amerikan.
PJESË NGA FJALA E DIPLOMATIT ERIC WENDT
Lufta kundër korrupsionit dhe karteleve të drogës
“Kryetar Risch, Anëtare e Rangut Shaheen dhe anëtarë të komitetit, jam i nderuar dhe mirënjohës ndaj Presidentit Donald Trump për besimin që ka treguar ndaj meje me këtë nominim për postin e Ambasadorit të Shteteve të Bashkuara në Shqipëri. Për më shumë se 34 vite, i kam shërbyer Shteteve të Bashkuara të Amerikës si ushtarak aktiv. Kam kaluar katër vite e gjysmë në këmbësori dhe 30 vite si Green Beret. Gjatë kësaj periudhe, kam qenë i caktuar për dy vite pranë Departamentit Amerikan të Shtetit, ndërsa drejtoja një koalicion me tetë vende si Koordinatori Amerikan i Sigurisë për Izraelin dhe Autoritetin Palestinez. Në atë detyrë, operoja çdo ditë si pjesë e Ambasadës Amerikane në Jerusalem, duke raportuar drejtpërdrejt te Sekretari Amerikan i Shtetit. Që prej largimit nga shërbimi ushtarak, kam pasur privilegjin të jap mësim për komandën dhe lidershipin në universitetin tim pasuniversitar alma mater, Naval Postgraduate School në Monterey. Sot, bashkëshortja ime ndodhet jashtë vendit, në Okinawa, së bashku me dhëndrin tonë, kapiten në Forcat Ajrore të SHBA-së, si edhe me vajzën dhe mbesën tonë, për të ndihmuar në kujdesin për një tjetër mbesë që sapo ka ardhur në jetë. Djali ynë, toger i parë në Ushtrinë Amerikane dhe parashutist në Divizionin e 82-të Airborne, ndodhet ulur pas meje. Ai dhe bashkëshortja e tij po i shërbejnë vendit ndërsa janë të stacionuar në Fort Bragg. Ne jemi një familje që e do Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe jemi mirënjohës për mundësinë për t’i shërbyer një vendi kaq të jashtëzakonshëm. Si Komandant i Forcave Speciale të NATO-s, trupat speciale shqiptare ishin pjesë e komandës sime dhe kam punuar me ta në terren në Shqipëri. Në Afganistan, kam shërbyer si Zëvendëskomandant i një komande rajonale ku bënin pjesë edhe trupat shqiptare. Kam vërejtur se forcat speciale shqiptare mishërojnë shpirtin luftarak të heroit shqiptar Skanderbeg dhe se vetë populli shqiptar është krenar, punëtor dhe mikpritës. Nëse konfirmohem, prioritetet e mia kryesore do të jenë mbrojtja e qytetarëve amerikanë dhe avancimi i interesave amerikane. Nëse konfirmohem, në post do të përdorim katër linja veprimi ndërsa vlerësojmë rrugën tonë përpara për të zhvilluar më tej planin e Ambasadës për vendin. Linja e parë do të eksplorojë mënyra për ta bërë Amerikën më të sigurt. Mbështetja ndaj Shqipërisë në vazhdimin e luftës kundër korrupsionit, si edhe kundër krimit të organizuar ndërkombëtar dhe trafikut të drogës të lidhur me kartelet latino-amerikane të drogës, do të ndihmojë për ta bërë Amerikën dhe Shqipërinë më të sigurta. Së dyti, do të punojmë për ta bërë Amerikën më të mbrojtur. Këto veprime do të përfitojnë gjithashtu sigurinë shqiptare. Do të punoj me përkushtim për të mbështetur progresin e Shqipërisë drejt Marrëveshjes së Samitit të NATO-s në Hagë 2025 për të rritur në mënyrë të menduar shpenzimet për mbrojtjen në 5% të PBB-së deri në vitin 2035, duke mbështetur njëkohësisht rritjen e kapaciteteve kibernetike të SHBA-së dhe Shqipërisë dhe duke shqyrtuar iniciativa me përfitim të ndërsjellë në fusha të ndryshme ushtarake. Së treti, fokusi ynë do të jetë ta bëjmë Amerikën më të begatë. Këto përpjekje do të sjellin njëkohësisht përfitime edhe për prosperitetin e Shqipërisë. Ndërsa sektorët shqiptarë të inteligjencës artificiale, energjisë, infrastrukturës, minierave dhe sektorë të tjerë ekonomikë zhvillohen, bizneset dhe investitorët amerikanë duhet të përballen me kushte të barabarta kontraktuale dhe ligjore. Së katërti, fokusi ynë do të jetë vetë posti diplomatik, duke përfshirë një linjë kyçe përpjekjeje që unë e quaj “faktorët njerëzorë”, e cila do të synojë të përdorë mënyra standarde dhe krijuese për t’u kujdesur për pjesën më të vlefshme të postit — njerëzit e tij — si publikisht dhe në karrierat e tyre profesionale, ashtu edhe përmes informacioneve që ata janë të gatshëm të ndajnë privatisht dhe personalisht. Në përfundim, nëse konfirmohem, pres me padurim të bashkëpunoj me anëtarët e këtij komiteti dhe partnerët tanë në Shqipëri për të arritur këto objektiva të rëndësishëm. Dhe mirëpres çdo pyetje që mund të keni”, deklaroi diplomati diplomatit Eric Wendt para Senatit amerikan. Më pas ndaj diplomatit Wendt senatorët bën pyetje.
Mbështetja për SPAK
“SPAK-u është, nga gjithçka që kam lexuar. Në vizitat e mia të mëparshme në Shqipëri, nuk kam ndërvepruar me ta. Kam ndërvepruar me ushtarakë dhe me njerëz të zakonshëm në Shqipëri. SPAK-u, nga gjithçka që kam lexuar, ka qenë një organizatë shumë e vlefshme. Ka qenë apolitike. Ka qenë e pavarur. Prokurorët që hyjnë në SPAK i nënshtrohen një procesi shumë të kujdesshëm verifikimi, duke përfshirë edhe testimin me poligraf. Ata mbikëqyren nga IMO, Organizata Ndërkombëtare e Monitorimit, me europianë dhe amerikanë. Ata kanë organin e tyre hetimor me NBI-në. Ata janë Byroja Kombëtare e Hetimit. Kanë zyrën e tyre të posaçme të prokurorisë me SPO-në që ndodhet aty, dhe gjykatat e tyre të posaçme. Dhe janë të sanksionuar në nenin 148 të Kushtetutës së Shqipërisë. Dhe kështu, nëse konfirmohem, sigurisht që mund të angazhohem për të shtyrë përpara dhe për të mbështetur vazhdimësinë e operacioneve të tyre apolitike dhe të pavarura. Ju përmendët gjithashtu organizatat kriminale transnacionale kundër të cilave ata po punojnë. Ata kanë qenë të paçmueshëm. Gjithçka, sërish, që kam lexuar për ta, shkëmbimi i informacionit të tyre me agjencitë amerikane të zbatimit të ligjit, ata janë në Tirana, me Departamentin e Drejtësisë, FBI-në, përfaqësinë e DEA-s që ndodhet aty, ka qenë pa probleme. Ka qenë transparent. Dhe më është thënë në SHBA, dhe sërish, duke lexuar për këtë, se kjo ka rezultuar në ndjekje penale kundër elementëve kriminalë në Shtetet e Bashkuara, në qytete amerikane, dhe gjithashtu, relativisht së fundmi, në një sekuestrim prej shumë tonësh kokaine që vinte nga Paraguaji. Pra, vetëm për ta përmbledhur, mendoj se puna e tyre në këto fusha është kritike, për sa kohë që ata mbeten apolitikë dhe të pavarur. Dhe gjithashtu mendoj se ai efekt mbi mundësitë e biznesit amerikan me zbatimin e ligjit kontraktor do të ndihmojë sigurinë dhe transparencën e tenderëve. Dhe do të ndihmojë në krijimin e kushteve të barabarta për bizneset amerikane në Shqipëri”, u shpreh diplomati Wendt, ndërsa iu përgjigj pyetjes së senatores Jeanne Shaheen.
“Shqipëria ka rol të rëndësishëm në NATO”, Wendt rendit prioritetet në Senat: Shpenzimet e mbrojtjes të rriten në 5% të PBB-së deri në 2035
“Do të ketë përfitime edhe siguria në Shqipëri. Do të punoj me gjithë shpirt që të bëhet progresi i Shqipërisë, drejt samiti të NATO-s. Do të rriten shpenzimet e mbrojtjes deri në 5% në 2035. Do të rritet siguria kibernetike në të dyja vendet. E treta, do të fiksohemi në bërjen e Amerikës më të zhvilluar. Në këtë rast do të përfitojë edhe Shqipëria në energji, në miniera dhe në sektorë të ndryshëm ekonominë. Investitorët amerikanë duhet që të kenë më pak çështje ligjore dhe e katërta do të përqendrohemi në çështjet kryesore, që është siguria dhe njerëzit”, theksoi Wendt.
Projekti i Porto Romano, Wendt: Pikë kyçe ushtarake për NATO-n dhe forcat amerikane
“Porto Romano është një nga portet kyçe atje. Në të ardhmen, me ambiente të sigurta për ngarkesat dhe integrimin me Korridorin VIII Pan-Europian, pajisjet ushtarake mund të qarkullojnë në mënyrë efikase. Kjo do të përfitonte NATO-n dhe potencialisht edhe bizneset amerikane që ndihmojnë në përmirësimin e porteve dhe infrastrukturës”, vijoi ai.
Kandidati për ambasador amerikan komenton investimet e familjes Trump në Shqipëri: Të zbatohen ligji dhe kushtet e barabarta
“Nuk jam i njohur me investimet personale të familjes në Shqipëri, por nëse ka pyetje për ato ndërveprime, do t’ju drejtoja tek ata. E di që puna ime si ambasador i SHBA-së është të ndihmoj bizneset amerikane — të gjitha bizneset amerikane — pa trajtim preferencial apo diskriminues bazuar te individë të caktuar. Detyra ime është të sigurohem që gjërat të bëhen në mënyrën e duhur, që të zbatohet shteti ligjor dhe që kushtet e garës të jenë të barabarta. Sa i përket korrupsionit, jam dakord që Struktura e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar, nga sa kam lexuar, ka qenë shumë efektive. Pres me padurim të jem në terren për të kuptuar më mirë çfarë po ndodh dhe çfarë nuk po funksionon. Mendoj se shprehja që përdorët ju — ‘të sigurohemi që kushtet e garës janë të barabarta’ — është ajo që ka më shumë rëndësi. Sepse aktualisht nuk duket se ka barazi. Duket sikur, nëse je mik i Presidentit, merr avantazhe, madje edhe nga ambasada, për të shtyrë përpara marrëveshje biznesi. Sigurisht, puna juaj është të mbroni interesat amerikane, por ne duam të sigurohemi që çdo biznes amerikan — jo vetëm ata që kanë lidhje me Presidentin — të ketë një mundësi të ndershme për të bërë biznes në Ballkan.”, nënvizoi i nominuari i presidentit amerikan Donald Trump për ambasador të Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Shqipëri, Eric Wendt.
