(Reflektim mbi trashëgiminë historike të Enver Hoxhës)
Nga Rigels Seliman
Kanë kaluar plot 117 vjet nga lindja (16 tetor 1908) dhe 40 vjet (11 prill 1985) që nga ndarja nga jeta e Enver Hoxhës, një figure që, pavarësisht debatit dhe polemikave që e shoqërojnë ende sot, mbetet një nga personalitetet më të fuqishme dhe më ndikues të historisë shqiptare moderne. Me ikjen e tij më 11 prill 1985, Shqipëria humbi jo vetëm një udhëheqës, por edhe një zot shtëpie – dikë që, për mirë a për keq, kishte në dorë frenat e shtetit, dinte të vendoste, të drejtonte dhe të mbante rregull në një vend të vogël, por krenar.
Në këto katër dekada pa busull, vendi ynë ka rrëshqitur drejt një realiteti të hidhur: rrëmuja, korrupsioni dhe mungesa e autoritetit moral kanë zëvendësuar rendin, ligjin dhe ndjenjën e përbashkët që dikur e karakterizonte shoqërinë shqiptare. Dikur, fjala “shtet” kishte peshë, kishte respekt. Sot, ajo është kthyer në një fjalë të zbrazët që përdoret vetëm për fushata e premtime.
Enver Hoxha, me të gjitha të mirat dhe të metat e tij, ndërtoi një Shqipëri që qëndronte në këmbë, pa u përkulur para askujt. Ai mbrojti sovranitetin, ngriti industrinë kombëtare, zhvilloi arsimin, shëndetësinë dhe kulturën. Njerëzit punonin me dinjitet, jetonin me ndjenjën e barazisë dhe me besimin se po ndërtonin për brezat që do të vinin. Nuk kishte luks, por kishte krenari; nuk kishte bollëk, por kishte drejtësi sociale.
Sot, katër dekada më vonë, Shqipëria endet mes mashtrimeve politike, emigrimit masiv dhe humbjes së identitetit kombëtar. Brezat e rinj e dinë gjithnjë e më pak çfarë do të thotë të jesh shqiptar me dinjitet, të kesh ndershmëri, të punosh për atdheun e jo për xhepin e vet. Kjo është tragjedia e një kombi që mbeti pa udhëheqës me vizion, pa një figurë që t’i japë drejtim e kuptim rrugës së tij.
Historia, megjithatë, ka një kujtesë të gjatë. Ajo dallon ndërtuesit nga shkatërruesit, idealistët nga përfituesit, burrat e shtetit nga aktorët politikë të ditës. Dhe kur të shuhet zhurma e kohëve moderne, kur propaganda dhe fjalët boshe të harrohen, emri i Enver Hoxhës do të vazhdojë të qëndrojë si një busull që tregon një periudhë të rendit, të përkushtimit dhe të respektit ndaj shtetit.
Sot, më shumë se kurrë, ndoshta është koha të reflektojmë: çfarë kemi fituar dhe çfarë kemi humbur në këto 40 vjet pa zot shtëpie? A jemi bërë më të lirë, apo vetëm më të humbur? A kemi fituar më shumë drejtësi, apo vetëm më shumë pasiguri?
Koha do të flasë më saktë se çdo historian. Por një gjë është e sigurt: në kujtesën e popullit që kërkon rend, drejtësi dhe dinjitet, Enver Hoxha do të mbetet një emër që nuk shuhet.
Lavdi të përjetshme jetës dhe veprës së pavdekshme të shqiptarit të madh, Enver Hoxha!
